Chúng ta có cần sống hoàn hảo để được nhớ đến?

Gần đây, Thảo khá ấn tượng một nhân vật hoàn toàn hư cấu: Neteyam trong series Avatar đang rất “hot” của đạo diễn James Cameron. Nghĩ lại thì cũng buồn cười, bởi mình đang suy ngẫm rất nghiêm túc về một người… không hề tồn tại. Nhưng có lẽ chính vì thế mà câu chuyện lại chạm đến những điều rất thật.

Neteyam được xây dựng như một nghịch lý khá thú vị. Đạo diễn tạo ra một nhân vật gần như hoàn hảo: đứa con đầu lòng của gia đình Sully, tốt tính, trách nhiệm, yêu thương cha mẹ và các em, tài giỏi, chín chắn. Cậu luôn là người đứng ra gánh vác, xử lý những hậu quả do cậu em Lo’ak gây ra, luôn đồng hành, luôn đi trước một bước. Hoàn hảo đến mức chính sự hiện diện của Neteyam lại trở thành một áp lực vô hình với Lo’ak. Chưa kể, nhìn từ góc độ rất “trần tục” của một cô gái Trái Đất (người Trời trong phim đó nha kkk), thì Neteyam còn… đẹp trai nữa.

Và rồi — như một cú đánh thẳng vào cảm xúc người xem — Neteyam chết.

Mọi người khóc. Neytiri khóc. Cả gia đình Sully khóc. Các nhân vật trong phim khóc. Khán giả khóc. Và đương nhiên, Thảo cũng nằm trong số đó. Một nỗi buồn rất thật dành cho một nhân vật hoàn toàn không có thật. Khi cơn tiếc thương ấy qua đi, Thảo mới chợt nhận ra một điều khá thú vị: cảm xúc của chúng ta không hề phân biệt đâu là thật, đâu là giả. Chỉ cần một câu chuyện đủ chạm, một hình ảnh đủ sâu, là cảm xúc tự động xuất hiện — không cần lý trí cho phép.

Và điều này dẫn Thảo đến một suy nghĩ khác: phần lớn những cảm xúc chúng ta mang theo trong đời, có khi… không thực sự cần thiết như ta vẫn tưởng. Ta buồn vì những thứ không còn tồn tại. Ta áp lực vì những hình mẫu được dựng lên. Ta tự trói mình vào những kỳ vọng mà chưa chắc đã là của mình.

Một chi tiết rất “đời” nữa mà Thảo nhận ra: con người ta đôi khi cố gắng sống thật hoàn hảo, chỉ để khi mình biến mất, người khác sẽ tiếc thương. Nghĩ đến đây, Thảo thấy mục đích ấy thật sự… xàm xí. Bởi rồi người ta sẽ quen rất nhanh thôi. Khán giả sẽ quen với việc Neteyam đã chết. Vài phần phim nữa, những nhân vật mới xuất hiện, những câu chuyện mới được kể, và thời gian sẽ làm phần còn lại. Nỗi đau rồi cũng sẽ được thay thế bằng sự quan tâm khác.

Vậy thì câu hỏi thật sự quan trọng là: Neteyam có từng vui vẻ và hạnh phúc không? Không ai trả lời được câu hỏi đó, trừ chính cậu ấy. Những giọt nước mắt của người khác, dù nhiều đến đâu, cũng không thể đại diện cho một cuộc đời trọn vẹn hay không.

Từ đó, Thảo quay lại hỏi chính mình: vậy thì mình mắc cái giống gì mà cứ mãi quan tâm đến việc người khác nghĩ gì về mình? Nghĩ xem, sự đánh giá của người khác — dù tích cực hay tiêu cực — cũng chỉ tồn tại trong một khoảng thời gian rất ngắn. Người ta sẽ nhớ, rồi sẽ quên, rồi sẽ tiếp tục bận rộn với cuộc sống của chính họ.

Điều thực sự quan trọng với Thảo, sau cùng, là được vui sống mỗi ngày, được làm những điều mình tin là đúng, được sống một cuộc đời mà khi nhìn lại, mình có thể trả lời được câu hỏi: mình đã từng hạnh phúc hay chưa. Và tin Thảo đi, điều đó thực sự không dễ dàng gì. Nó đòi hỏi rất nhiều can đảm: can đảm để không hoàn hảo, can đảm để không làm vừa lòng tất cả, và can đảm để đặt cảm xúc của chính mình lên trước ánh nhìn của người khác.

Có lẽ, đó mới là bài học lớn nhất mà một nhân vật hư cấu như Neteyam để lại. Không phải là cách cậu chết khiến bao người rơi nước mắt, mà là câu hỏi cậu vô tình đặt ra cho những người còn sống: chúng ta đang sống cho ai, và có thật sự sống cho chính mình hay chưa?